دندان در آوردن نوزاد یکی از مهم ترین و سخت ترین مراحل رشد او می باشد که این امر در همه ی نوزدان در سن مشخصی رخ نمی دهد و با توجه به هر نوزاد می تواند چند ماه زودتر و یا چند ماه دیرتر اتفاق بیفتد. اما به طور معمول از ۴ تا ۷ ماهگی زمان بروز این علائم است و در برخی از نوزادان این علائم دیرتر بروز می دهند و در سن ۱۲ تا ۱۴ ماهگی این اتفاق رخ می دهد. علائم دندان در آوردن در نوزاد را هم پزشک می تواند تشخیص دهد و هم والدین البته با آگاهی پیدا کردن در این موضوع، ما در این مقاله به چگونگی علائم دندان در آوردن نوزادان می پردازیم تا بتوانیم اطلاعات مفیدی در اختیار شما عزیزان قرار دهیم.
علائم شایع در هنگام دندان در آوردن نوزاد
معمولا دندان های جلوی فک پایین در ابتدا شروع به روییدن می کنند و علائم آن پنج روز قبل از مشخص شدن دندان نوزاد بروز می کند که در ادامه علائم آن را برای شکا نام برده و توضیح می دهیم.
تورم لثه ها
یکی از شایع ترین علائم در هنگام دندان در آوردن نوزاد زمانی است که لثه نوزاد قرمز شده و ورم می کند که این علائم به علت شکافته شدن لثه و بیرون آمدن دندان می باشد که در نتیجه ی آن نوزاد در اثر درد ناشی از این علائم بسیار بی تاب می شود.
کم اشتهایی
همانطور که در افراد بزرگسال هنگامی که دندان درد به سراغشان می آید به علت درد میل به خوردن و آشامیدن ندارند در نوزادان نیز به این صورت است هنگامی که علائم دندان درد ظاهر می شود نوزاد میلی به خوردن چیزی نخواهد داشت.
بی خواب شدن و یا بد خواب شدن نوزاد
هنگامی که علائم دندان در آوردن در نوزاد بروز می کند مانع خواب کافی و راحت نوزاد در طی روز می گردد.
تولید بزاق بیش از حد از دهان نوزاد
یکی از معمولی ترین و شایع ترین علائم دندان در آوردن نوزاد افزایش بزاق دهان اوست.
گاز گرفتن و یا بیش از حد مکیدن
نوزاد برای اینکه فشار درد لثه ها را در خود کم کند مدام وسایل دور و بر خود و اسباب بازی ها و حتی سر شیشه و یا سینه ی مادر را گاز می گیرد و یا بیش از حد می مکد زیرا این کار باعث کاهش درد لثه های او می شود.
دست زدن به گوش ها و کشیدن آن
بعضی از کودکان بر اثر درد ناشی از دندان در آوردن گوش های خود را می کشند و یا مدام آن را می خارانند.
بی حوصله و عصبی شدن نوزاد
درد در هر فردی چه نوزاد و چه بزرگسال باعث کج خلقی و بی حوصلهی می شود حال نوزادانی که حتی توان حرف زدن نداشته و نمی توانند از درد لثه های خود شکایت کنند عصبی و کج خلق می شوند بهترین کار در این گونه مواقع بازی کردن با نوزاد و سرگرم کردن او می باشد تا حداقل احساس کمتری از درد لثه هایش داشته باشد.
ملتهب شدن پوست صورت نوزاد
هنگامی که نوزاد مدام در حال ترشح بزاق دهان است بهتر است بیشتر حواسمان به کودک باشد تا به محض ریختن بزاق دهانش بر صورت و اطراف دهانش آن را شسته پاک کنیم زیرا این ترشح مدام بزاق و ریخته شدن آن اطراف دهان کودک باعث بروز حساسیت و التهاب در پوست کودک می گردد.
تب کردن نوزاد
برخی از کودکان نیز بر اثر دندان در آوردن وارد ناشی از دچار تب می شوند اما به این موضوع توجه داشته باشید که تب ناشی از این امر، درجه ی زیادی ندارد و امر در این دوران متوجه تب ۳۸ درجه در کودک خود شدید مطمئنا از علائم عفونت و بیمار شدن نوزاد است و ربطی به دندان در آوردن او ندارد پس حتما به پزشک مراجعه کرده و کودک را تحت مراقبت قرار دهید.
روند رشد و رویش معمولی دندان در نوزادان
توجه داشته باشید که روندی مه در ادامه به آن می پردازیم در اکثر کودکان بع این قورت است اما امکان اینکه از این روند رویش دندان در نوزاد خارج از این روند باشد نیز هست و به گونه ای موارد خاص محسوب می شود و هیچ جای نگرانی ندارد. شما والدین گرامی بهتر است که نوزاد خود را از بدو تولد تحت نظر دکتر متخصص قرار دهید تا او با تشخیص خود به رشد کودک و آگاهی شما کمک کند.
* از سن 6 تا 9 ماهگی نوزاد دندان های جلویی و وسطی او شروع به رویش می کنند
* از سن 9 تا 16 ماهگی دندان های جلویی در قسمت کناری شروع به رشد می کنند
* نخستین دندان آسیاب در نوزاد در سن 13 تا 19 ماهگی تو بیرون می زند
* دومین دندان آسیاب در نوزاد در سن 22 تا 24 ماهگی جوانه زدن و رشد می کند
و روند رشد دندان های نوزاد به همین ترتیب طی می شود و از سن 6 تا 12 سالگی نیز نوبت به دندان های شیری رسیده که تخریب شده و بیفتند و بعد از طی این مرحله دندان های دائمی کودک رشد می کند و پس از آمپر اواخر نوجوانی دندان های عقل شروع به رشد می کنند که در اکثر مواقع با مراجعه به دندانپزشک باید آنها را کشید و تعداد آن چهار عدد است که در فک بالا در هر سمت و در قسمت انتهایی دهان و پس از همه ی دندان ها یک عدد و در فک پایین نیز به همین صورت است.
چه مواردی باعث کاهش درد ناشی از دندان در آوردن نوزاد می شود؟
۱- استفاده از دندانگیر: این وسیله به گونه ای است که کودک به راحتی می تواند آن را در دست بگیرد و گاز بزند و دندان هایش را بخاراند و حتی اگر آن را درون یخچال بگذاریم تا خنک شود به هنگام استفاده کودک باعث کاهش درد آنی لثه هایش می گردد و حتی می توان از مواد غذایی مانند هویج و چیزهای این چنین استفاده کرد و به صورت خنک به کودک داد تا آن را بمکد.
۲- ماساژ دادان لثه های نوزاد: با استفاده از دستمالی مرطوب می توان لثه های نوزاد را ماساژ داد تا درد ناشی از رویش دندان هایش کاهش پیدا کند.
۳- از ژل های خوراکی و یا مسکن ها استفاده کنید: زیر نظر و با مشورت پزشک می توانید از ژل های بی حس کننده که مخصوص استفاده برای لثه های نوزاد است استفاده کنید و یا از مسکن هایی مانند استامینیون و یا ایبوپروفن که برای کاهش درد نوزاد بسیار کار آمد است استفاده کنید که البته استفاده بیش از دو روز این داروها را ادامه ندهید.
۴- استفاده از خوراکی های سرد و سفت: استفاده از خوراکی های سرد و سفت مانند هویج، خیار و … باعث کاهش درد قابل توجهی در لثه های نوزاد خواهد شد.
چگونه از دندان های روییده شده کودک نگهداری کنیم؟
* حتی در زمان قبل از رشد دندان کودک نیز بهتر است روزی یک بار لثه های او را با استفاده از یک دستمال خیس و یا گاز استریل پاک کنیم.
* و پس رویش اولین دندان ها همین روش را دو بار در روز پس از خوردن غذا انجام دهیم.
* بعد از بک سالگی کودک می توان با استفاده از مسواک های مخصوص کودکان و با خمیر دندان مناسب کودکان که باید بدون فلوراید باشد دندان های کودک را مسواک می زنیم.
چه زمانی باید نگران دندان در نیاوردن کودک شویم؟
همانطور که در ابتدا عنوان کردیم زمان دقیق رویش دندان ها در نوزادان متفاوت است و هر کدوم لا توجه به رشد خود این روند را کمی زودتر و یا دیرتر طی خواهد کرد و والدین با مشاهده ی مواردی مانند رشد مناسب موها، ناخن ها، استخوان ها و پوست نوزاد باید آسوده خاطر باشند مه در روند رشد کودکشان خللی وارد نشده است. اما زمانی باید والدین نگران دندان در نیاورن در کودک شوند که کودک به سن 18 ماهگی رسیده اما هنوز هیچ گونه علائمی از دندان در آوردن در او مشاهده نشده است اکنون زمان آن رسیده که کودک را نزد پزشک متخصص برده و علت را جویا شد.
آیا اسهال و تب شدید جز علائم دندان در آوردن نوزاد است؟
پاسخ این سوال منفی است زیرا هیچ دلیل علمی وجود ندارد که ثابت کند اسهال و تب شدید به دلیل رویش دندان در نوزادان است. اما با این حال بسیاری از مادرها و مادربزرگ ها به این عقیده پایبند هستند که این علائم جز علائم رویش دندان است اما باید بگوییم که دلیل اسهال و تب های کودک درست در همان دوره دندان در آوردن این است که کودک هر وسیله ای را که در اطراف خود مشاهده می کند داخل دهانش برده و می مکد و یا گاز می زند تا درد لثه هایش آرام شود و مطمئنا تمام آن وسایل استریل شده و تمیز نمی باشند به همین دلیل بسیاری از میکروب ها و باکتری ها داخل دهان نوزاد شده و وارد معده ی او می شود که در نهایت باعث بروز اسهال و تب در کودک می گردد.
سخن پایانی
امیدوارم مطالب ذکر شده در این مقاله باعث افزایش آگاهی و اطلاعات شما والدین عزیز شده باشد تا بتوانید در هنگام رویش دندان های کودکتان آنها را به کار ببندید و باعث تسکین دردهای کودک خود شوید.