همه ی والدین از زمان تولد نوزادشان همه ی امور مربوط به رشد نمو او را به دقت در نظر دارند و هرکاری که نیاز باشد برای رشد بهتر کودک خود انجام می دهند. مسئله ی راه رفتن کودک نیز یکی از عواملی است که اگر والدین احساس کنند که کودکشان نسبت به گروه هم سننان خود و یا خواهر و برادرش رشد کمتری داشته و هنوز نمی تواند راه برود نگرانی هایشان شروع می شود اما بهتر است قبل از هر کاری اطلاعات و آگاهی خود را در این رابطه افزایش دهید، قدم اول این است که هیچ گاه کودک خود را با دیگر فرزندانتان و کودکان دیگر مقایسه نکنید زیرا هر کودک رشد منحصر به فرد خود را دارد و این مقایسه اشتباه است. قدم دوم این است که شما از همان ابتدای تولد به حرکات کودک خود دقت کنید اینکه او مهارت نگه داشتن شیشه شیر، غلت زدن، نشستن و چهار دست و پا رفتن را آیا دارد و یا می تواند هنگام قرار دادن پاهایش در سطح سفت بالا و پایین بپرد؟ و یا اگر دست هایش را بگیرید چند قدم می تواند با شما راه بیاید؟ وجود همه ی این عوامل در کودک شما نشان دهنده ی سلامت او می باشد و تنها مسئله این است که او فقط کمی دیرتر شروع به راه رفتن می کند.
شروع راه رفتن کودک از چند ماهگی می باشد؟
همانطور که در بالا توضیح داده شد به طور قطع نمی توان سن و عدد خاصی برای راه رفتن کودک ذکر کرد زیرا راه رفتن او بستگی به چگونگی رشد او دارد اما به طور میانگین کودکان بین سن 9 تا 12 ماهگی گام های اول خود را بر می دارند و پس از آن در بین 14 تا 16 ماهگی به خوبی راه می روند که در بعضی از کودکان تا سن 17 ماهگی تکامل این روند طول می کشد. اما نکته ای که باید والدین عزیز به آن توجه داشته باشند این است که انتظار راه رفتن بی عیب و نقص و با حفظ تعادل کامل از کودک نو پای خود نداشته باشند زیرا او در حال کشف شیوه ی جدیدی از زندگی خود است و باید به او فرصت داد و با تمرین های فراوان و کودکی کردن با فرزند خود به گذراندن این مرحله از زندگی او کمک کنیم. خوب می دانید که لازمه ی درست انجام دادن هر کاری تکرار در انجام آن است پس از ترس های کودک و عدم حفظ تعادل او در راه رفتن نگران نشوید زیرا طولی نمی کشد که او با تکرار های فراوان می تواند به راحتی و بدون کمک راه برود.
چه مواردی نشان دهنده ی رشد مهارت های حرکتی کودک است؟
اگر کودک شما تا 14 ماهگی راه نرفت برای اینکه از رشد او مطمئن شوید و به نگرانی های خود خاتمه دهید می توانید با کمک از مواردی که ذکر می کنیم به این موضوع پی ببرید این موارد مهارت های حرکتی کودک شماست که باید قبل از راه افتادن به آنها دست یابد.
- بالا و پایین پریدن در حالت نشسته
- ایستادن به تنهایی
- بالا کشیدن خود و برداشتن هر گونه وسایل و اسباب بازی هایش
پس از مشاهده ی رشد مهارت های حرکتی کودک طبق موارد ذکر شده شما باید به زودی منتظر اول گام های کودک خود باشید. زیرا این مهارت ها این نشانه را می دهد که کودک شما هیچ مشکل حرکتی ندارد و به زودی راه رفتن را شروع می کند فقط او مطابق با سیستم بدنی خود رشد کرده است و فقط کمی دیرتر از هم سن های خود به این مهارت دست پیدا می کند.
جدول زمان بندی راه رفتن کودک
از تولد تا دو ماهگی
مهارت های حرکتی نوزاد از تولد تا دو ماهگی به گونه ای است که اگر پاهای او را روی یک سطح محکم قرار دهید حرکات پای نوزاد مانند راه رفتن می شود.
از سه تا چهار ماهگی
در این سن نوزاد را اگر به سمت شکم بخوابانید او تلاش می کند به وسیله ی کمک گرفتن از دستانش سر و سینه اش را از زمین بلند کند این حرکات نشان دهنده ی رشد مهارت های حرکتی او می باشد که باعث عضله سازی در قسمت فوقانی بدن می شود که برای راه رفتن لازم و حیاتی است.
پنج ماهگی
کودک در پنج ماهگی اگر در حالت ایستاده نگه داشته شود با پاهایش شروع به بالا و پایین پریدن می کند که این حرکات باعث قوی شدن پای او می شود. پوزیشن دیگری که کودک در این سن بسیار تکرار می کند نشستن به حالتی است که دست هایش را به سمت جلو تکیه می دهد.
شش تا نه ماهگی
شش تا نه ماهگی زمانی است که کودک نشستن را می آموزد او در اوایل با تکیه بر جسم و یا والدین این این کار را انجام می دهد و سپس با حفظ تعادل و کنترل گردن به تنهایی قادر به نشستن است. در مرحله ی بعد حرکتی، که برخی از کودکان آن را گذرانده و برخی دیگر به صورت جهشی این مرحله را جا گذاشته و راه می روند چهار دست و پا رفتن کودک است. پس از طی این مراحل کودک با تکیه بر دیوار و یا پایه های مبلمان و میزها میتواند بایستد که پس از مدتی با تکیه بر همین اجسام شروع به راه رفتن و گام بر داشتن می کند در این سن به این نکته توجه داشته باشید که اگر هنگامی که کودکتان را به طور ایستاده نگه داشته اید او کمی از وزنش را روی بدنش نمی اندازد و یا نمی تواند بنشیند حتما با یک پزشک متخصص مشورت کنید.
نه تا دوازده ماهگی
نه تا دوازده ماهگی سنینی است که کودک می تواند با نکن گرفتن از اجسام و یا با استفاده از واکر راه رود و در حالت نشسته نیز با کمک گرفتن از اجسام خود را به بالا بکشد و سعی کند از جا برخیزد به گونه ای او تمرین خم کردن زانوهایش را با این عمل انجام می دهد کودک در این سن توانایی ایستادن در حد چند ثانیه را دارد و حتی با گرفتن دست هایش می تواند چند قدمی نیز راه برود.
دوازده تا پانزده ماهگی
در این بازه ی سنی کودک معمولا به آسانی راه می رود و به اصطلاح تاتی تاتی می کند البته هنوز به صورت هیجان زده و ناشیانه که برای حفظ تعادل خود دست هایش را در هنگام راه رفتن باز می گذارد معمولا کودکان در این سن راه رفتن را آغاز می کنند هرچند که اگر این طور هم نباشد هنوز جای نگرانی نیست اما برای آرامش خیال خود بهتر است به پزشک مراجعه کرده و از او مشاوره بخواهید.
شانزده تا هجده ماهگی
اگر تا به این سن تمام مهارت های حرکتی او طبق جدول زمانبدی راه رفتن پیش رفته باشدوکودک قادر به راه رفتن باشد در سن شانزه تا هجده ماهگی زمانی است که او با کمک والدین می تواند از پله ها بالا و پایین رود و یا در زمان پخش موزیک حرکات موزون انجام دهد و حتی به عقب قدم بردارد.
چنانچه کودک تا این سن راه نرفت حتما باید پزشک متخصص او را معاینه کند.
نوزده تا بیست و چهار ماهگی
در این سن کودک به راحتی راه می رود و حتی می تواند از سطوح کم ارتفاع بپرد، در هنگام راه رفتن اشیایی در دستش حمل کند و روی پنجه هایش بایستد و یا حتی به توپ ضربه بزند.
بیست و پنج تا سی ماهگی
کودک در این بازه ی سنی دیگر راه رفتن را به خوبی آموخته است و می دود و باز های حرکتی انجام می دهد و نیز به تنهایی با گرفتن نرده در پله ها رفت و آمد می کند.
سی و یک تا سی و شش ماهگی
کودک می تواند در این سن بدون خطا و تز دیت دادن تعادل جفت پا روی زمین بپرد و به سمت راست و چپ بدود و بالا و پایین رفتن از پله ها را دیگر در پایان سه سالگی می تواند مانند بزرگترها یک پایش را روی هر پله بگذارد و به همین ترتیب رفت و آمد کند.
چهار سالگی
در سن چهار سالگی کودک می تواند تعادل خود را با یک پا حفظ کرده و لی لی بازی کند.
پنج سالگی
در پنج سالگی تمام مهارت های حرکتی کودک تکامل پیدا کرده است و او به راحتی راه می رود، می دود، بالا و پایین می پرد و ورجه ورجه می کند.
وظایف شما به عنوان والدین در هنگام راه افتادن کودک نوپایتان چیست؟
- امن کردن محیط خانه مانند در پوش گذاشتن بر پریز های برق، بستن درب های کابینت با استفاده از کش و یا هر وسیله ی دیگری، پوشاندن گوشه های تیز اجسامی مانند میز ها و مبلمان، در صورت بودن پله ایجاد حفاظ در مقابل پله، محافظت از کودک در هنگام نزدیک شدن به اجاق گاز که بهتر است برای جلوگیری از هر اتفاقی روی شعله های جلویی گاز قابلمه و یا کتری نگذارید تا کودک با هل دادن به خود صدمه وارد نکند.
- تشویق کودک به راه رفتن و حرکت کردن.
- بازی با کودک برای رشد مهارت های حرکتی او.
- از واکر برای راه رفتن کودک استفاده نکنید تا او بتواند مستقل راه رفتن را بیاموزد.
- برای تشویق کودک به راه رفتن به او کفش ندوشتنید زیرا وجود کفش در پاهای او نه تنها کمک به راه رفتن او نمی کند بلکه باعث تاخیر در راه رفتن او نیز می شود با توجه به تحقیقات کودکان در بدو زمان راه رفتن بدون کفش با سرعت بیشتری راه ی روند.
با مشاهده چه علائمی در کودک باید به متخصص مراجعه کرد؟
- اگر کودک تا 18 ماهگی راه نرفت و یا هیچ تلاشی برای راه رفتن نکرد.
- و یا در پایان 24 ماهگی نیز نتوانست به صورت کامل و با حفظ تعادل راه برود.
- اگر در سن نه ماهگی نتوانست وزن خود را در پاهایش تحمل کند.
- و یا اگر در دوازده ماهگی قادر به خزیدن و سینه خیز رفتن نباشد.
کلام پایانی
به طور کلی به رشد و نمو مهارت های حرکتی کودک خود طبق جدول زمان بندی راه رفتن کودک توجه کنید و با توجه به اطلاعاتی مه در اختیارتان قرار گرفت حرکات کودک را زیر نظر داشته باشید تا در زمان نیاز به اقدام خاصی بتوانید به موقع این مار را انجام دهید.